شناسایی موانع پیاده‌سازی مدیریت دانش در دانشگاه: (مطالعة موردی دانشگاه فردوسی مشهد)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیئت علمی دانشگاه فردوسی مشهد

2 دانشجوی کارشناسی ارشد مدیریت فناوری اطلاعات دانشگاه فردوسی مشهد

چکیده

هدف اصلی این پژوهش، بررسی موانع پیاده‌سازی مدیریت دانش در دانشگاه فردوسی مشهد است. برای دستیابی به این هدف، از روش پژوهش پیمایشی استفاده شد و به منظور گردآوری داده‌های مورد نیاز از تکنیک دلفی بهره گرفته شد. جامعة آماری مورد مطالعه را کارکنان (آموزشی، پژوهشی و اداری) دانشگاه تشکیل می‌دهند. حجم نمونة مورد مطالعه مشتمل بر 111 نفر بودند. در نتیجة تحلیل محتوای گزاره‌های کلیدی مستخرج از دیدگاه کارکنان، هشت عامل اصلی به عنوان عوامل کلیدی شناسایی شدند. این عوامل که ناظر بر مهم‌ترین موانع فرهنگی، شناختی، ساختاری و فنی در اجرای موفق مدیریت دانش در دانشگاه هستند، به ترتیب اولویت عبارتند از: سیستم پاداش، رابطة مدیر-کارمند، ماهیت وظایف، تعامل اجتماعی، آموزش و یادگیری، اعتماد و صداقت، آشنایی با مدیریت دانش و پشتیبانی فنی. همچنین نتایج نشان داد که بین سیستم پاداش با ماهیت وظایف و آموزش و یادگیری، و رابطه مدیر-کارمند با اعتماد و ماهیت وظایف با آشنایی با مدیریت دانش، همبستگی معنی‌داری وجود دارد. 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Identifying Barriers to the Implementation of Knowledge Management: A case study

نویسندگان [English]

  • Rezvan Hooseingholizadeh 1
  • Seyyedeh Soode Adham Hashemi 2
چکیده [English]

The main purpose of this study is to explore barriers to implement knowledge management in Ferdowsi University of Mashhad. To achieve this goal, the survey research method was used. In order to collect the required data, the Delphi technique was used. All members of participants in knowledge management course are selected as target population (n=111). According to Content analysis, eight main factors were identified as key factors. The most important factors include the cultural, cognitive, structural and technical factors. Those factors as barriers of knowledge management include reward system, manager - employee relationship, the nature of tasks, social interaction, learning, trust and integrity, understanding knowledge management and technical support. Also, the results showed that there is a significant correlation between the reward system and the nature of tasks; manager -employee relationship and trust; and knowledge management familiarity and the nature of tasks. 

کلیدواژه‌ها [English]

  • knowledge management
  • barriers to the implementation of knowledge management
  • University

آدینه قهرمانی، علی؛ هشام پور، لیلا؛ عطاپور، هاشم (1390). مطالعه وضعیت زیرساخت‌های مدیریت دانش در دانشگاه تبریز از دیدگاه اعضای هیئت علمی. نشریه تحقیقات کتابداری و اطلاع‌رسانی دانشگاهی، شماره 57.

بابازاده، علی (1386). امکان­سنجی کاربرد مدیریت دانش در دانشگاه شهید بهشتی از دیدگاه اعضای هیئت علمی. پایان نامه کارشناسی ارشد دانشگاه شهید بهشتی.

حسینقلی‌زاده، رضوان (1390). ارائه الگویی برای بهبود کاربست دانش در دانشکده مهندسی دانشگاه فردوسی مشهد. رسالة دکتری مدیریت آموزشی، دانشگاه تهران.

خاکپور، عباس؛ قهرمانی، محمد؛ پرداختچی، محمدحسن؛ ابوالقاسمی، محمود (1388). بررسی رابطة فرهنگ سازمانی و مدیریت دانش در بین اعضای هیئت علمی. فرهنگ و هنر «راهبرد فرهنگ» شماره 5.

داونپورت، تامس اچ؛ پروساک، لارنس (1998). مدیریت دانش. ترجمة حسین رحمان

دری، بهروز؛ طالب نژاد، احمد (1387). بررسی وضعیت عوامل راهبردی دانش آفرینی در دانشگاههای وابسته به وزارت علوم، تحقیقات و فناوری. فصلنامه پژوهش و برنامه ریزی در آموزش عالی، شماره 49.

دوپلسیس، مارینا (1387). تأثیر فرهنگ سازمانی بر مدیریت دانش. ترجمة زهره عباسی، دانشگاه فردوسی مشهد. چاپ اول.

سالیز، ادوارد؛ جونز، گری (1387). مدیریت دانش در سازمانهای آموزشی. ترجمه محمدرضا آهنچیان و رضوان حسینقلی زاده، تهران: انتشارات پژوهشگاه مطالعات آموزش و پرورش.

سرشت (1379)، تهران: نشر ساپکو.

سرمد، زهره؛ بازرگان، عباس؛ حجازی، الهه (1379). روش‌های تحقیق در علوم رفتاری. تهران: انتشارات آگه.

یوسفی، علیرضا (1381). واژه نامه توصیفی آموزش (تکنیک های نیازسنجی). مجله ایرانی آموزش در علوم پزشکی، شماره 4، 65.

 

Al-Adaileh R., & Al-Atawi M. (2011). Organizatinal culture impact on knowledge exchange: Saudi Telecom. Journal of Knowledge Management, 2 (15).

Alavi, M. & leidner, D. (2001). Review on knowledge management & knowledge management systems: conceptual foundation & research issues. MIS quarterly. 25 (1). 107-136.

Basu, B., & Sengupta, K. (2007). Assessing success factors of knowledge management initiatives of academic institutions: a case of an Indian business school. The Electronic Journal of Knowledge Management, 5 (3), 73 – 282.

Chen Chung, J., & Huang J. W. (2007). How organizational climate and structure affect knowledge management: The social interaction perspective. International Journal of Information Management. 27 (14).

Coukos- Semmel, E. (2002). Knowledge management: processes and strategies used in research universities. (Doctoral Dissertation, Florida Atlantic University).

Holsapple, C.W. & Joshi, K.D. (2000). An investigation of factors that influence the management of knowledge in organizations. Journal of Strategic Information Systems, 9(2), 235-61.

Hoof B., & Huysman, M. (2009). Managing knowledge sharing: Emergent and engineering approaches. Information and management. 46 (8).

Kidwell, j., linde, k. & Johnson, S. (2000). Applying corporate knowledge management practices in higher education. EDUCAUSE Quarterly, 4, 28-33.

Lemken B.; Kahler, H. & Rittenbruch, M. (2000). Sustained Knowledge Management by Organizational culture. Proceeding of the Hawaii Internatinal confrance on system Sciencea.

Loh, B. & Johnson, L. (2003). Applying knowledge management in university Research Singapore. Retrieved on         http: // mercury.smu.edu.sg/rsrchpubupload/2003/2303paper.pdf.

Mccrarthy, A. F. (2006). Knowledge management: evaluating strategies and processes used in higher education. A dissertation submitted to nova southeastern university in partial fulfillment of the requirement for the degree of doctoral of philosophy.

Mohayidin M., Azirawani. N., Kamaruddin. M., & Margono, M. (2007). The application of knowledge management in enhancing the performance of Malaysian universities. The Electronic Journal of Knowledge Management, 5 (3), 301 – 312. Retrieved on 17. 2. 2010 from www. ejkm.com.

Nonaka, I. & Takeuchi, H. (1995). The knowledge-creating company: How Japanese companies create the dynamics of Innovation. Oxford University Press, Oxford.

Paliszkiewicz, J., (2007). Knowledge Management: An Integrative View and Empirical Examination. Cybernetics and Systems, 38 (8), 825-836.

Ribiere, V., and Sitar, A. S., (2010). The critical role of culture in knowledge management, In Green, A., Stankoshy, M and Vandergriff, L., In search of knowledge management. United Kingdom Emerald Group Publishing Limited.

Rowely, J. (2000). Is higher education ready for knowledge management?. International Journal of Education Management, 14(7).

Wong, K. (2005). Critical success factors for implementing knowledge management in small and medium enterprises. Industrial Management & Data Systems, 105 (3), 261-279.