بررسی تأثیر ابعاد فرهنگ سازمانی بر بروز خلاقیت از دیدگاه اعضای هیئت علمی دانشگاه‌های شیراز و علوم پزشکی شیراز

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد مدیریت آموزشی دانشگاه شیراز

2 دانشجوی دکتری فلسفه تعلیم و تربیت دانشگاه شیراز

3 دانشجوی دکتری برنامه‌ریزی درسی دانشگاه شیراز

چکیده

هدف پژوهش حاضر «بررسی تأثیر ابعاد فرهنگ سازمانی بر بروز خلاقیت از دیدگاه اعضای هیئت علمی دانشگاه‌های شیراز و علوم پزشکی شیراز» است. این تحقیق از نوع توصیفی – همبستگی و جامعه آماری آن (1128) نفر از اعضای هیئت علمی دانشگاه‌های شیراز و علوم پزشکی شیراز است که از بین آنها تعداد ١٣٣ نفر به روش نمونه‌گیری تصادفی ساده و بر اساس فرمول کوکران انتخاب شدند. ابزارهای مورد استفاده در این پژوهش شامل پرسشنامه فرهنگ سازمانی دنیسون (2007) و همچنین پرسشنامه خلاقیت رندسیپ (١٩٧٩) می‌باشند که پایایی آنها از طریق ضریب آلفای کرانباخ به ترتیب 8۱/. و 8٤/. بدست آمد. نتایج نشان داد که بین هر یک از ابعاد چهارگانه فرهنگ سازمانی و خلاقیت رابطه مثبت معنی‌داری وجود دارد. همچنین نتایج رگرسیون چندگانه نشان داد که از میان ابعاد فرهنگ سازمانی بعد درگیر کار شدن در درجه اول و بعد سازگاری در درجه آخر از نظر قدرت پیش‌بینی خلاقیت قرار دارد. 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Investigating the effect of organizational culture dimensions on creativity from the viewpoint of faculty members from Shiraz and Shiraz University of Medical Sciences

نویسندگان [English]

  • Maryam Piran 1
  • Hamidreza Parvaar 2
  • Keramat Esmi 3
چکیده [English]

The purpose of this study is to investigate the effect of organizational culture dimensions on the creativity from the viewpoint of Shiraz and Shiraz University of Medical Sciences faculty members. The research method was descriptive- correlation. In order to answer the research questions, 133 faculty members of Shiraz and Medical Sciences University constituted this study's sample through proportional stratified random sampling using Cochran formula for sample size. Two instruments the Denison organizational culture (2007) and Randsip creativity questionnaires (1979) were used to collect the required information for which durability was calculated 0.81 and 0.84 respectively using Cronbach’s Alpha coefficient. To analyze collected data correlation coefficient, independent T test and multiple regression were used that indicated positive correlation between each of the quadruplet dimensions of organizational culture and creativity. Multiple regression analysis also shown that from the four dimensions of organizational culture, the dimension involvement was in the first-rate and the dimension adaptability was in the final grade in terms of anticipating creativity

کلیدواژه‌ها [English]

  • Organizational Culture
  • creativity
  • Involvement
  • consistency
  • Adaptability
  • Mission

آگاهی اصفهانی، بیتا؛ طاهرنشاط دوست، حمید و نائلی، حسین (1381). بررسی رابطه سبک شناختی استقلال- وابستگی میدانی با خلاقیت. مجله روانشناسی، شماره 29، ص37-51.

الوانی، سیدمهدی (1378). مدیریت عمومی. تهران: نشر نی.

پورکاظمی، محمدحسین و نوایی، غلامرضا (1383). بررسی فرهنگ سازمانی دانشکده‌های مدیریت دانشگاه‌های تهران و نقش آن در بهره‌وری دانشکده‌ها. فصلنامه مدرس علوم انسانی، (36) 8، ص62-37.

جلیلی، فاطمه (1386). بررسی رابطه بین فرهنگ و خلاقیت سازمانی از دیدگاه مدیران و دبیران مدارس نواحی چهارگانه شهر شیراز، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز.

رحیم نیا، فریبرز و علیزاده، مسعود (1388). بررسی ابعاد فرهنگ سازمانی بر اساس مدل دنیسون از نظر اعضای هیئت علمی دانشگاه فردوسی مشهد. مطالعات تربیتی و روانشناسی دانشگاه فردوسی، دوره دهم، شماره 1، ص148.

زارعی متین، حسن (1373). خلاقیت، دانش مدیریت، شماره 24، ص 66-59.

شجاعی، منوچهر (1384). بررسی و تبیین فرهنگ سازمانی اعضاء هیئت علمی پردیس دانشکده‌های فنی و پردیس دانشگاه تهران. فرهنگ مدیریت، سال سوم، شماره یازدهم.

شفیعی، زهره (1384). فرهنگ سازمانی و جنبه‌های گوناگون آن، فصلنامه احیا (علمی-فرهنگی-اجتماعی).

شهرآرای، مهرناز و مدنی پور، رضا (1375). سازمان خلاق و نوآور، مجله دانش مدیریت، شماره 33و 34.

شیخ علیزاده هریس، محبوب (1387). رابطه فرهنگ سازمانی با میزان خلاقیت مدیران ادارات تربیت بدنی استان آذربایجان شرقی، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه ارومیه.

طوسی، محمدعلی (1372). فرهنگ سازمانی. چاپ اول. تهران: مرکز آموزش مدیریت دولتی.

عامری فر، فرشاد (1386). بررسی رابطه بین فرهنگ سازمانی و اثربخشی مدرسه از دیدگاه مدیران و دبیران مدارس متوسطه شهر شیراز، پایان نامه کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز.

علیرضایی، ابوتراب و تولایی، روح الله (1387). ترغیب خلاقیت و نوآوری در میان کارکنان سازمان، دو ماهنامه توسعه انسانی پلیس، سال پنجم، شماره 16، فروردین و اردیبهشت، ص 50.

قهرمان تبریزی، کورش و تندنویس، فریدون (1386). ارتباط بین فرهنگ سازمانی و خلاقیت اعضای هیئت علمی گروه‌های تربیت بدنی در دانشگاه‌های دولتی کشور، نشریه علوم حرکتی و ورزشی، شماره 6،، ص 150-139.

 

Amabile, Teresa. M, Barsade, sigal. G and Mueller, Jennifer. S., (2005). Affect and Creativity at Work. Johnson Graduate School, Cornell University.

Avan, R. Jassawalla, Hemantc, Sashittal (2002). Cultures That Support Product-Innovation Processes. The Academy of Management Execitive. Vol. 16, Iss. 3. http://Proquest.com

Beach, A. J. (1996), Empowerment to the people: creating an atmosphere for growth, Empowerment in Organizations, Vol. 4 No. 1, pp. 29-33.

Buchanan, Bruce. 2001. Creativity at the Metalevel. AAAI –2000 Presidential Address. AI Magazine, Fall. www.findarticles.com

Buchel, B. (2005). Managing New Business Ventures. European Management Journal, 23, 274-280.

Davis, Stanly. (1984). Managing corporate, bal liner publishing company.

Denison, D. and Neale, W. (1996). Denison organizational culture survey. Ann Arbor, MI: Aviat.

Denison, D. R. and Mishra, A. K. (1995). Toward a theory of organizational culture and effectiveness. Organization Science, 6 (2), 204-233.

Denison, D. R. (1996). What is the difference between organizational culture and organizational climate? A native's point of view on a decade of paradigm wars. Academy of Management Review,21 (3), 1-36.

Denison, D. R. (2000). Organizational Culture: Can it be a key Lever for Driving Organizational Change? In Cooper, C. L., Cartwright, S. & Earley, P. C. (Eds.), the International Handbook of Organizational Culture and Climate (pp. 347-376). Chichester: John Wiley & Sons.

Denison, D. R., Fisher, C. (2005) The Role of the Board of Directors in shaping Corporate Culture: Reactive Compliance or Visionary Leadership? Working Paper presented at the Changing the Game Forum: Reforming American Business June 2-4, 2005 Beaver Creek, Co.

Denison, D. R., Janovics, J., Young, J., Cho, H. J (2005), Diagnosing organizational cultures: validating a model and method, working paper, IMD 2005-11, International Institude for management Development Lausanne,pp. 1-33.

Gillespie A. M., Denison D., Haaland S., Smerek R. and Neale W. (2007) Organizational culture and customer satisfaction, Denison Consulting Ann Arbor, MI 48104.

Gordon, George. (1991). Industry determinates of Organizational Culture. Academy of Management Review. vol. 16. no2, pp 394 – 415.

Hamel, G., C. K. Prahalad. (1994). Competing for the Future. Harvard Business School Press, Boston, MA.

Harrington, D. M. (1996). The Ecology of human creativity, A Psychological Perspective. Sage Pub: London.

Hofstede, G., Neuijen, B., Ohavy, D. D. and Sanders,G. (1990), Measuring organizational Cultures: a qualitative study across twenty cases, Administrative Science Quarterly, Vol. 35,June 1,pp. 286-316.

Quinn, R and Cameron, K. (2006). Diagnosing and changing organizational culture, The Jossey-Bass publishing, Revised Edition.

Schein. H. E. (1992). "Organizational culture and leadership "second edition, jossey, bass publishers.

Shelly, Ch. E. (1991). Effect of productivity goals, creativity goals and personal discretion on individual creativity. Journal of Applied Psychology, 2-176-185.

Simonton, Dean K. 2000. Creativity: Cognitive, Personal, Developmental, and Social Aspects. American Psychologist 55 (1):151-158.

Sternberg, R. J. (2001). What is the common threud of creativity? Its dialectical relation to intelligence undwisdom. American Psychologist, 4 (56), 360-362.

Tsui, A. S., Zhang, Z., Wang, H., Xin, K. R. and Wu J. B (2006). Unpacking the relationship between CEO leadership behavior and organizational culture, The Leadership Quarterly, 17, 113-117.

Yilmaz, C. and Ergan, E. (2008). Organizational culture and firm effectiveness: An examination of relative effects of culture traits and the balanced culture hypothesis in an emerging economy, Journal of World Business, 290-306.